Nieuwsberichten: Urban Scouts – AT5 – Rijksmuseum – Het Parool – Financieel Dagblad – NOS – Het Parool
Beeldentuin Rijksmuseum
Het Rijksmuseum realiseert een vrij toegankelijke beeldentuin in het voormalige rioolgemaal aan de Ruysdaelkade, de bijbehorende tuin en het Carel Willinkplantsoen. Het wordt een plek waar buurtbewoners, stadgenoten en kunstliefhebbers in alle rust kunnen genieten van kunst en natuur: een groene oase midden in de stad.
De beeldentuin wordt mogelijk gemaakt door de Don Quixote Foundation, die de beelden langdurig in bruikleen geeft aan het Rijksmuseum.
Via deze pagina houden we u op de hoogte van de ontwikkelingen rond de beeldentuin.
Klanttype:
Museum
Projectomvang:
1.800 m²
Status:
Lopend
Projectdatum:
2025 – heden
Het plan en de locatie
Het Rijksmuseum huurt sinds september 2024 de drie panden van het voormalige rioolgemaal en de bijbehorende tuin tegenover het Rijksmuseum, aan het Carel Willinkplantsoen in Amsterdam. In dit gebied komt een groene beeldentuin in een parkachtige setting. Ook het Carel Willinkplantsoen, waaronder het pad langs de Boerenwetering, maakt onderdeel uit van het plan.
De beeldentuin krijgt een hoofdentree aan de Stadhouderskade. Deze entree is in het ontwerp verplaatst naar de hoek met de brug, zodat de doorloop van het gebied zo goed mogelijk behouden blijft. Een tweede ingang komt aan de Ruysdaelkade. Hierdoor blijft de verbinding tussen de Ruysdaelkade en de Stadhouderskade tijdens de openingstijden van de beeldentuin toegankelijk.
Om het rustige karakter van de beeldentuin te behouden, komt er geen horeca en is er geen ruimte voor evenementen.
Het ontwerp is de afgelopen periode verder uitgewerkt. Daarbij is onder meer gekeken naar de inrichting van de tuin, de paviljoens en de historische elementen van de locatie.
Groen, bomen en biodiversiteit
Een belangrijk uitgangspunt van het plan is dat het een groene oase in de stad moet worden. Daarom wordt de hoeveelheid groen flink vergroot. Met veel meer bomen, extra struiken en planten wordt de ecologische waarde van het gebied aanzienlijk vergroot.
Het aantal bomen wordt uitgebreid tot meer dan vijftig. Nu staan er 35 bomen, dat worden er straks 52. Het streven was om zo veel mogelijk van de bestaande bomen te behouden en er zo veel mogelijk nieuwe aan toe te voegen. Het aantal te kappen bomen is in afstemming met de afdeling Ruimte en Duurzaamheid van de gemeente tot het minimum beperkt. Alleen bomen die andere bomen in de weg staan of een korte levensverwachting hebben worden weggehaald. In totaal gaat het om 9 exemplaren. Deze worden vervangen door liefst 26 nieuwe volwassen bomen. Deze nieuwe bomen zijn allemaal verschillende soorten inheemse bomen, waardoor de biodiversiteit wordt vergroot. De gemeente heeft eerder al twee bomen verplaatst naar het M.L. Kingpark.
Door de aanplant van de nieuwe bomen neemt het bladvolume uiteindelijk toe. Direct na de aanleg is het bladvolume ongeveer 5% lager dan in de huidige situatie. Binnen afzienbare tijd, neemt het bladvolume verder toe tot ongeveer 5% boven het huidige niveau.
Ook de biodiversiteit krijgt nadrukkelijk aandacht. In de nieuwe inrichting is ruimte voor ongeveer 325 m² biodivers groen met verschillende planten en bloemen. Daarnaast komen er voorzieningen voor insecten en vogels, zoals een extra brede struik langs de Boerenwetering waar mussen zich in thuis voelen. De muur van de binnentuin wordt volledig vergroend met klimop. Het planten van veel extra bomen en struiken en het vervangen van tegelpaden door halfverharding verkleint de hittestress.
De tuin wordt beheerd volgens de kwaliteitsstandaard van de bestaande Rijksmuseumtuinen. De Rijksmuseumtuinman zorgt daarbij voor het beheer van het groen. Er wordt terughoudend omgegaan met verlichting en er worden geen chemische bestrijdingsmiddelen gebruikt.
Meer groen, minder verharding
Het huidige park is ongeveer 1.200 m² groot. Met de realisatie van de beeldentuin wordt ruim 600 m² aan publieke ruimte toegevoegd. Dit is de binnentuin van de paviljoens, die tot nu toe niet openbaar toegankelijk is.
In totaal ontstaat een gebied van ruim 1.800 m². Daarvan bestaat ongeveer 735 m² uit gras, struiken en planten, 325 m² uit biodivers groen, 340 m² uit straatwerk en 435 m² uit halfverharding.
Voor het straatwerk worden historische bakstenen gebruikt. De halfverharding sluit aan bij het materiaal van de Stadhouderskade en straalt minder warmte uit dan de bestaande klinkerverharding. Naar verwachting draagt dit bij aan het verminderen van hittestress in het gebied.
Het verloop van het terrein blijft grotendeels zoals het nu is. Hierdoor ontstaat geen extra belasting van het regenwatersysteem bij piekbuien. Daarnaast wordt een drainagesysteem aangelegd waarmee het waterniveau kan worden geregeld.
De paviljoens
De monumentale paviljoens maken onderdeel uit van de beeldentuin. Uitgangspunt is dat het karakter van de gebouwen en het park behouden blijft.
Ingrepen uit de jaren tachtig en negentig worden waar mogelijk hersteld, zodat de paviljoens weer meer in hun oorspronkelijke staat worden teruggebracht. Bij de verdere uitwerking van het ontwerp is ook aandacht voor de historische sporen en kenmerken van de gebouwen, waaronder de ramen.
De werkzaamheden aan de gebouwen worden zorgvuldig voorbereid. De afgelopen periode is onder meer bouwkundig en technisch onderzoek uitgevoerd.
Openbaar en toegankelijk
De beeldentuin wordt openbaar en gratis toegankelijk. Om veiligheidsredenen wordt de tuin ’s avonds en ’s nachts afgesloten. De definitieve openingstijden worden vastgesteld in overleg met de gemeente en de omwonenden.
Tijdens de openingstijden is er toezicht aanwezig. Op dit moment wordt uitgegaan van ongeveer 150 bezoekers per dag. De bezoekersaantallen worden continu gemonitord. Samen met de bewonersvereniging Frans Halsbuurt en de gemeente worden de ervaringen en bezoekersaantallen regelmatig geëvalueerd.
Beheer en evaluatie
Het Rijksmuseum wordt verantwoordelijk voor het beheer van de tuin en de paviljoens. Daarbij wordt dezelfde kwaliteitsstandaard gehanteerd als in de bestaande Rijksmuseumtuinen.
Het Rijksmuseum wil de ontwikkeling van de beeldentuin samen met de buurt blijven volgen. In het eerste halfjaar na opening wordt voorgesteld om iedere maand te evalueren met de bewonersvereniging Frans Halsbuurt en de gemeente. In de tweede helft van het eerste jaar wordt een tweemaandelijkse evaluatie voorgesteld. Daarna kan in gezamenlijk overleg worden bepaald welke frequentie het meest passend is.
Van plan naar uitvoering
Voor de beeldentuin is op 3 juni 2026 de omgevingsvergunning verleend. Het besluit is op 4 juni gepubliceerd. Daarmee kan de uitvoering van het plan van start gaan. Rond de locatie is een bouwhek geplaatst. Het Voetpad is inmiddels niet meer toegankelijk.
De voorbereidende werkzaamheden zijn inmiddels gestart. De binnentuin van de paviljoens is leeggehaald. Ruim vijftig buurtbewoners hebben de planten uit de binnentuin opgehaald om deze een nieuwe plek te geven. In het water van de boerenwetering zijn twee schepen afgemeerd die dienst doen als bouwketen. Hiermee voorkomen we dat we een deel van openbare weg hiervoor moet worden gebruikt.
Samen met de buurt
Het Rijksmuseum heeft de afgelopen periode verschillende collectieve en individuele gesprekken met bewoners gevoerd. Tijdens deze ontmoetingen zijn veel ideeën en aandachtspunten ingebracht. Waar mogelijk zijn deze verwerkt in het ontwerp.
Een voorbeeld daarvan is de inrichting van de straatzijde aan de kopse kant van de Ruysdaelkade. Het Rijksmuseum heeft het advies van bewoners voor aanvullende beplanting overgenomen. Over de verdere inrichting van de straat wordt met de gemeente en de buren gesproken.
Ook tijdens de uitvoering en na de opening blijft het Rijksmuseum graag in gesprek met de omgeving.
Vragen of op de hoogte blijven?
Heeft u vragen of wilt u meer informatie over de beeldentuin? Neem dan contact op via rsvprijks@rijksmuseum.nl.
Wilt u in de toekomst op de hoogte blijven van de ontwikkelingen? Dan kunt u zich via dit e-mailadres aanmelden.
Nieuwsbrieven voor bewoners:
